Yücel Feyzioğlu

Şairler yurdu şiirle nefes alıyor...

El bilir ki, sen menimsen,

Yurdum, yuvam, meskenimsen,

Anam, doğma vetenimsen

Ayrılar mı gönül candan?

Azerbaycan, Azerbaycan!..

Semet Vurgun

Türkiye’den, Güney Azerbaycan’dan, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nden konuklar gelmiş: Yazarlar, şairler, edebiyat bilimcileri... Nefeslerini Azerbaycanlı dostlarının nefesine katmışlar... Sokaklarda şölen... Baku’da edebiyat günleri... Şairler yurdu şiirle nefes alıyor... O Azerbaycanlı yok ki dudaklarında Genceli Nizami’nin, Fuzuli’nin, Hagani’nin, Semet Vurgun’un dizeleri olmasın...

KIBATEK, (Kıbrıs – Balkanlar - Avrasya Türk Edebiyatları Vakfı) 7. Uluslararası Edebiyat Şölenini 16-22 Mart günlerinde orada yapıyor. Yalnız değil... Arkasında KIBATEK temsilcilikleri, Bakü Asya Üniversitesi, Azerbaycan Yazarlar Birliği, Azerbaycan Atatürk Merkezi... Destek verip dayanak olmuşlar...

Şölen boyunca şiir... Tartışmalar, ödül törenleri, kabuller... ‘Binbir Gece’ balesiyle konuklar büyüleniyor... Azerbaycanın inanılmaz güzellikteki o ince kızları, yakışıklı delikanlıları o estetik davranışları, rengârenk kostümleriyle sahneden taşıyor, bir çiçek tarlası olup konukların üstüne kapanıyorlar... Deli Dumrul, köprüsünü Kafkasya’nın dar geçitlerine değil, tiyatroya kurmuş, elinde kara kılıç Azraili kovalıyor: “Bre Azrail men seni geniş yerde arayırdım, dar yerde yahşi elime düştün... Men de seni öldüreyim, gökçek yiğitlerin canını kurtarayım...” Azrail güvercin olup Ateşgâha sığınıyor... Ateşe tapanların yurduna...

İç şehirde nevroz kutlamaları var... Bütün kentlerden, köylerden, rayonlardan gençler yöresel giysileri, coşkuları, çekingen gülümseyişleriyle kente saçılmışlar... Heryanda müzik, heryanda dans... Şairler yurdu şiir soluyor... “Şiir olmasa nece yaşayar insan?..”

“Biraz da iş...” KIBATEK başkanı İsmail Bozkurt, yılın başında bu yılın KIBATEK edebiyat ödülüne Elçin’i öneriyor. Tam da o günlerde “Neriman Nerimanov”unu okuyorum. “Mahmut ile Meryem”, “Ak Deve” adlı romanlarını, öykülerini yıllar önceden okumuş, yüreğime renkler çizmişim... “Ölüm Hükmü” önümde duruyor... Oyunlarını Türkiye Devlet Tiyatroları ardı ardına sahneye koymuş... Nasıl da uygun bir ödül diye seviniyor, görüşünü Bozkurt’la paylaştığımı bildiriyorum. KIBATEK Hizmet ödülleri ise Prof. Celil Nağıyev’e, Prof. Nizami Caferoğlu’na, Dr. Güllü Yoloğlu’na gidiyor.

Bilimsel bildiriler ise birbirini izliyor... Hepsi ilginç... Bazılarının başlığını aktarmadan geçilir mi?

• “Toplumsal Değişim Sürecinde Gerçeküstücülük ile Orhan Veli Şiiri Arasında Bağlantılar” Prof. Dr. Tuğrul İnal
• Roman Içinde Roman Tekneği ve Iki Roman Karşılaştırılması: Andrê Gide’in Kalpazanlar’ı ile B. Günel’in Eski Desenler’i” Prof. Dr. Tuna Ertem
• “Edebiyatta Modernizm ve Bütüncül Gerçekçilik Bağlamında Aragon ve Aytmatov” Prof.Dr. Cengiz Ertem
• “Nazım Hikmet’in Şiirlerinde Kullandığı Deyimler” Yard. Doç. Dr. Canan İleri

• “Peyami Sefa’nın Eserlerinde Dil ve Anlatım” Yard. Doç. Dr. Zeliha Güneş
• “Azerbaycan Kartalı Azaplı’nın Poetikası” . Doç. Dr. Hayrettin Rayman
• “Azerbaycan Türkçesinde Kullanılan Bazı Deyimlerin Tarihi ve Sosyolojik Karakteri” Seyfettin Altaylı
• Elçin Efendiyev ve ‘Ölüm Hükmü’ ” Dr. Kafiye Yinanç
• “Son Çeyrek Yüzyılda Türk Öykücülügü” Metin Turan

İletişim araçları Şölen’e büyük ilgi gösteriyor. Çeşitli televizyon kanalları ile gazeteler katılımcılarla hafta boyunca haber ve söyleşiler yayınlıyor. Bu şölenler Türkiye’de de böyle ilgi görebilseydi... Para değil, edebiyat konuşulabilseydi keşke...

Azerbaycan Devleti’nin KKTC’yi resmen tanımamasına karşın, Azerbaycan aydını, basını, halk, Kıbrıstan gelen delegelere büyük sevgi, sıcak ilgi gösteriyor.

İran Devletinin baskılarına, öz dilleri ile eğitim yapma olanağı bulamamalarına karşın, oradaki Azerilerin büyük bir direnişle kendi kimliklerini korudukları, zor koşullarda bile bu kimliği geliştirdikleri haberi kıvanç verici. KIBATEK, Güney Azerbaycan’da temsilcilik açma olanağına kavuşuyor.

Şölen’e Azerbaycan dışından katılan herkes, kendini öz yurdunda hissediyor. Azerbaycanlılar katılımcıları büyük konukseverlikle bağrına basıyor. Herkeste bir özlem: “Keşke buradaki kadar ilgi görebilsek... Keşke bütün Türk dünyası edebiyatçıları için ‘Nizami Edebiyat Müzesi’ gibi bir müze açabilsek... Keşke bütün kentlerimiz Baku alanları gibi heykellerle donatılsa... Keşke...

Elliye yakın konuk ayrılmak istemiyor şairler yurdundan... Gelecek dönem şölenlerini belirliyorlar: Sırada Çanakkale, Moldova, Romanya, Almanya var... Bir sonuç bildirgesiyle noktalıyorlar şöleni. Şiir soluyarak ayrılıyorlar bu sıcacık ülkeden. Şairler yurdu şiir söylemeye devam ediyor...

KIBATEK 7. ULUSLARARASI EDEBİYAT ŞÖLENİ SONUÇ BİLDİRGESİ

Azerbaycan-Bakü, 16-22 Mart 2003

KIBATEK Platformu Danışma Kurulu niteliğindeki 7. Uluslararası KIBATEK Edebiyat Şöleni katılımcıları aşağıdaki hususları Sonuç Bildirgesi olarak belirtmeyi uygun görmüşlerdir:

1- Şölen Düzenleme Kurulu’nda yer alarak, katkı sağlayan Azerbaycan Yazıcılar Birliği, Asya Üniversitesi ve Azerbaycan Atatürk Merkezi’ne teşekkür edilmesi için gerekenin yapılması uygun görülmüştür.

2- Ünlü ozan Nizami Gencevi adına düzenlenmiş olan Edebiyat Müzesi, büyük ilgi, takdir ve beğeni ile gezilmiş; gereksinimi duyulan böyle bir müze örneğinin Türk Dünyası edebiyatçıları için tasarlanması ve kurulması yönünde her türlü çabanın harcanması, uygun görülmüştür.

3- Gerek Edebiyat Müzesi gerekse Bakü’nün dünyanın en çok ozan/yazar/düşünürlerin heykelleri ile süslenmiş olduğu olgusu; Azerbaycan’da yazara/düşünce insanına, yaratıcıya ne denli büyük değer verildiğinin kanıtı olarak değerlendirilmiş ve tüm Türk dünyasında benzer uygulamalara geçilmesi yönünde çaba harcanması kabul edilmiştir.

4- Birçok ülkede var olan ve henüz şahıslar bağlamında yürütülen KIBATEK temsilciliklerinin kurumlaşmış temsilciliklere dönüştürülmesi için yoğun çaba harcanması gereği vurgulanmıştır.

5- KIBATEK’in ulaşamadığı yerler için özel çaba harcanarak oralarda da KIBATEK düşüncesi ile hareketinin filizlenmesi için girişimlerin yoğunlaştırılmasının hedeflenmesi uygun görülmüştür.

6- KIBATEK tarafından yayımlanmakta olan TURNALAR Dergisi’nin yaygınlaştırılarak, hem KIBATEK temsilciliklerinin bulunduğu ülkelerde hem de başka düzlemlerde Türk dilli halkların dil ve edebiyat zenginliğine daha çok katkı yapmasının hedeflenmesi gereği saptanmıştır.

7- VII. Uluslararası KIBATEK Edebiyat Sempozyumu’nda sunulan bildirilerin bir an önce kitaplaştırılarak ilgili kesimin hizmetine sunulması gereği vurgulanmıştır.

8- KIBATEK coğrafyasına yönelik seçkiler/yıllıklar (KIBATEK Edebiyat Yıllığı gibi) ve diğer yayınlar için çalışma yapılması kararlaştırılmıştır.

İmza:

İsmail Bozkurt (KKTC)

Elçin Efendiyev (Azerbaycan)

Dr. Cevat Heyet (Güney Azerbaycan-Iran)

Nizami Caferov (Azerbaycan)

Metin Turan (Türkiye)

Prof. Dr. Kurtuluş Kayalı (Türkiye)

Prof. Dr. Celil Gariboğlu Nağıyev (Azerbaycan)

Dr. Akşin Akkemerli (İran)

Rüstem Behrudi (Azerbaycan)

Prof. Dr. Tuna Ertem (Türkiye)

Dr. Güllü Yoloğlu (Azerbaycan)

Yücel Feyzioğlu (Almanya)

Hayrettin İvgin (Türkiye)

Azize Caferzade (Azerbaycan)

Oğuz Yorgancıoğlu (KKTC)

İbrahim Gergef (İran)

Doç. Dr. Tamilla Aliyeva (Azerbaycan)

Doç. Dr. Tülay Uğuzman (Türkiye)

 

Prof. Dr. Tuğrul İnal (Türkiye)

Hasibe Şahoğlu (KKTC)

Yrd. Doç. Dr. Canan İleri (Türkiye)

Ali Şamil Hüseyinoğlu (Azerbaycan)

Yrd. Doç. Dr. Necmi Akyalçın (Türkiye)

Suna Atun (KKTC)

Dr. Kafiye Yinanç (Türkiye)

Rahme Bozkurt (KKTC)

Behram Pirbudaklı (İran)

Altay Burağan (KKTC)

Dr. Hasan Topal (KKTC)

Prof. Dr. Cengiz Ertem (Türkiye)

Prof. Dr. Vaqıf Sultanlı (Azerbaycan)

İbrahim Ali İleri (Türkiye)

Turana Fikretkızı (Azerbaycan)

Doç. Dr. Zeliha Güneş (Türkiye)

Nail Tan (Türkiye)

Mustafa Dede (KKTC)