Alevilerin Günlük Haber PortalıAleviyol sitesinin  hiçbir forum ve konuk defteriyle ilgisi yoktur ve site adına da  kimse forumlara ve konuk defterlerine  yazı yazmak hakkına sahip değildir. İnternette www.aleviyol.com ibaresi ile Aleviyol sitesi dışında rastlanılan  yazılarla ilişkimiz yoktur.

CEM ÇEŞİTLERİ :

 1. Görgü Cemi

2. Abdal Musa veya birlik Cemi

3. Perşembelik Cemi(Balım Sultan Muhabbeti)

4. Müsahip Cemi

5. Düşkün kaldırma Cemi

6. İmam Hüseyin Cemi

GÖRGÜ CEMİ

 Bütün alevilerin yılda bir kez görülmeleri gerekir.Bu ise ceme gireceklerin suçlarının ortadan kaldırılması ve günahsız ve temiz olmaları yani ölmeden önce ölmeleri gerekir. Görgüleri[6] yapılacak olan  bacılar kardeşler bellerine kemerbestlerini bağlarlar. Yalınayak olarak, yaşça büyük olan kardeş önde, arkasında   müsahib bacısı, onun arkasında  küçük olan kardeş, onun arkasında   müsahip bacısı, olarak cem evinin kapısının eşiğine, Allah, Muhammed, Ali diye üç defa niyaz ederler.

Cem meydanında bulunan seccadenin[7] dört köşesine ve ortasına niyaz ederler, yönleri Dedeye dönük olarak gözcünün solunda  dururlar. Görülecek canlar, Sağ ayağının başparmağını sol ayağının baş parmağının üstüne  koyarlar[8] iki ellerini  yanlarına koyarak dara dururlar ve görgüye hazır olduklarını gösterirler,  gözcü edep erkan üzere marifete[9] hü der, cem erenleri bacı kardeş hepsi iki diz üzere otururlar, dara duran talip Dededen destur alır. 

Meydana gelmişim  Allah eyvallah pirim

ben yolum yanılmışım Allah eyvallah pirim

mailem kapısına erenler tapusuna 

geldim hak kapısına  Allah eyvallah pirim

günahım çok dildeğim teslim oldum eldeyim

ben yolumca yoldayım Allah eyvallah pirim

çünkü hakka varacağım Hak cemalin göreceğim

sorgu süval vereceğim Allah eyvallah pirim 

gelsin küsmüş var ise kem söz geçmiş var ise

bir incinmiş var ise Allah eyvallah pirim

ey efendim penahım sen mürvet eyle şahım

taşra koydum  günahım Allah eyvallah pirim

Genç Abdal biçare baş eğmiştir bu dara

medet kıl günahkar Allah eyvallah pirim

Dede şu duvazı okur:

Bism-i şah, Allah, Allah...

Dinim günüm hata etmektir işimiz

Tövbe günahlarımıza estağfurullah

Muhammed Ali ye bağlıdır başımız

Tövbe günahlarımıza estağfurullah

İmam Hasan imam Hüseyin de bakır nur ise

İmam Zeynel sır içinde sır ise

Eğer özümüzde benlik var ise

Tövbe günahlarımıza estağfurullah

Biz İmam bakırın izinden çıkmak

Yükünü Caferi Sadıktan tutuver akmak 

Sanma ki kârdan hatırlar yıkmak

Tövbe günahlarımıza estağfurullah

Musayi  Kazime  darım niyazım

İmamı Rızaya bağlıdır özüm

Sen kerem kanısın kemlikte bizim

Tövbe günahlarımıza estağfurullah

Muhammed Takiden gağın cemiyet

Verme emeğimizi zaiyet 

Evvel ahir ettik cahil kovu gaybeti

Tövbe günahlarımıza estağfurullah

İmam Hasan Ali askerin gülleri bite

İmam Mehdi gönlümüzün gamını ata

Yaşın başına ettik kovu gıybeti

Tövbe günahlarımıza estağfurullah

Derviş Süleymanım Bağdat basıra

Bak şu kem talihe bak şu esire

Sen kerem kanisin kalma kusura

Tövbe günahlarımıza estağfurullah

Talip  şöyle devam eder 

 “Canı dilden bel bağladım yoluma erkanıma hamdi lillah ben de geldim pirimin meydanına canım kurban tenim tercüman kıldım bu yolun fermanına.Günahım çok elaman elaman,sığınarak geldim erenler lütfu ihsanına”

Dede, “aşk ola yola sofu” der.Talipler seccadeye niyaz ederler yüz üzeri dururlar.

Dede talibe “Cenabi Allah cesedine can verdi,  gönlüne iman verdi, ağız talip, dil mürşit, erenler meydanında dilli başlı olasınız, baş kaldır doğruyu söyle, ne gördün, ne işittin?”  der.

 Talipler başlarını secdeden kaldırırlar iki diz üzeri otururlar “hak gördük hak işittik” derler.

Dede taliplere: “Hak gören gözler ağrı acı görmeye” der

“Ey talipler geldiğiniz yol Ali yolu, durduğunuz mansur darı, gördüğünüz hak didarı, bu yola gitmekten maksat nedir? Döktüğünüz varsa doldurun, ağlattığınız varsa güldürün, yıktığınız varsa kaldırın, uzakta, yakında, zahinde, batında,  ev halkınızla aranızda bozuk bir düzen var mı? El vebali boynunuza kiminle küssünüz ve kimin hakkı var ise verin” der.

Talipler, Allah eyvallah derler. Küsleri ve kimsenin hakkı olmadığı beyan olur. Dede talibe “Vebali boynunuza el gövdenin kaşındığı yeri bilir. Kiminle küsünüz var ise barışın, kimin hakkı var ise verin, bu yola küsülü ve haksız giremez, ikrar ediyorsunuz ki bizim kimse ile küsümüz ve vereceğimiz yok diyorsunuz, Allah eyvallah kapısındasınız doğru gez dost gönlünü incitme mürşidine teslim ol, yalan söyleme, haram yeme, zina etme, kimsenin malına canına kötü gözle bakma, hiç kimsenin kovu gıybetini yapma, elinle koymadığını alma, gözünle görmediğini söyleme...”

Dede talibe sorar. Bir davar sürüsü yayılırken, bir kuş uçar,davar ürker, Acaba bu davar neden ürker,kuş korkusu mu? hak korkusu mu?kurt korkusu mu? tabi ki kurt korkusu.Can alameti bu yola giden talip de bu yoldan korkması gerek bu yol Muhammed Ali ve on iki imamların yolu.Bu yol kıldan ince kılıçtan keskin  söylediğin meydanın, sakladığın senin.Burası bir halk mahkemesi.Ne müşküller var ise burada hallolur.

Dede şöyle örnek verebilir, bir hasta doktora gidince, neresinden rahatsız olduğunu söylerse, doktor ona göre ilaç yazar bir talip de bu meydan da ne müşkülü var ise söyleyecektir.Talipler  Allah eyvallah derler 

Dede talibe, Allah eyvallah diyorsunuz kimseyle küsünüzün olmadığına ve bu gün ve ya  yarın bir alacaklı çıkar da benim  alacağım vardı vermedi , hakkını verip barışacağına söz mü? deyince talipler secde ederler

Dede: “Ey ehli cem erenleri mümin Müslüm bacı kardeş bu canlar darı  Mansur oldular Mansur gibi asılıp ,Nesimi  gibi yüzülüp Fazlı gibi hançer göbeğimizde diyorlar. Ne hakkımızdan geçeriz, nede hakkı olanın hakkından kaçarız diyorlar.”

 Allah rızası için biz de hakkı olan var ise, bizden hakkını talep etsin diyorlar. Dede cemde bulunanlara sorar, “Bu canlarda hakkı olan var mı?”veya duyan var mı? “ Canlar Allah eyvallah derler.

Üç defa sorar bu canlardan hoşnut ,razımısınız  canlar üç defa Allah eyvallah derler. Bu canlardan davacı çıkmayınca Dede bu canlardan razı olduğunuza dair davaya mana şıka nişan bir birinizle görüşün. Herkes sağındakinin omuzuna niyaz etsin, deyince halk kendi sağındakinin omuzuna niyaz ederler. Görgüsü yapılan talipler kardeşler Dedenin önüne iki diz üzere oturarak sol elleriyle Dedenin dizine korlar. Bacılar da müsahip olduğu kardeşinin arkasına iki diz üzere oturarak etekleriyle ayağını  kapatarak sağ ellerini kardeşlerinin sırtına koyarlar. Dede iki müsahibin sağ ellerinin başparmaklarını birbirlerine değdirerek sol eline alır. 

ERKAN

Dede pençeci ise elini,erkancı isi erkanını taliplerin üzerine koyarak kulaklarına yakın bir mesafeden işitebileceği hafif bir sesle yedullah ayetini okur [10]ve şöyle der,

“Bismişah hal erenler halidir yol erenler yoludur dinleyin gaziler değen usta elidir ustamız meşayık meşyık erkan erkan altından geçen suyundan için cehennem görmeye bu divanda sorular öbür divanda sorulmaya,yeşil kuşaklının sorduğunu nur kuşaklı sormaya” der. Erkanı Allah Muhammed Ali diyerek üç defa vurur.Kardeşler Dedenin sağ  omuzuna niyaz ederler. Cem evindeki herkes öpüşerek görüşürler Bacıların ellerinin içine erkanı koyar şöyle der.

“Destur ya şahı merdan Ali, ya erkan elif Allah mim Muhammed Aliye indi nur. Fatıma ana hayrül nisa bu bacıları yur, şehitler uyana Allah yunmuşlar pak ola, müminler abat ola, münafıklar berbat ola, resul evladı ehli beyit cümlemizi bu yoldan ayırmaya Allah”

Dedenin sağ omuzuna niyaz ederler.Kardeşler gibi herkesle görüşürler.Helallık almış olurlar.Meydana gelip secde ederler ayak üzere dururlar

Dede şöyle   dua eder “Allah Allah nuri hüdanın Muhammed Mustafanın Aliyyel mürtezanın Ali keşfi kerametleri üzerlerinizde hazır ve nazır ola, verdiğiniz ikrarda kadim eyleye gerçeğe hü mümine ya Ali” deyince dardakiler secde ederler.Tekrar ayak üzere dara dururlar

Dede sorar, “erenler meydanında pir huzurunda mürşidine teslim rıza oldun mu Allah Muhammed Ali on iki imam ve ehli beyit soyuna iman-ü ikrar ettin-mi? kazaya razı olup kadere bağlandın mı ? imam cafer-i sadık-ın içtihadı üzere hak dediğimizi hak bilip batıl dediğimizi batıl bildin mi ? Muhammed Ali’nin ve ehli beyit’inin sevdiğini sevip tevella [11]sevmediğini sevmeyip teberra[12] ettin mi ? dört kapı kırk makam hak mı?on iki yas-n matem hak mı? Süret-i haktan görünüp dünya menfaatiye gözünü kamaştıracak münafıkların sözlerine aldanıp erenler yolundan uzaklaşırsan mahşer günü yüzün kara olsun mu?” dardakiler her soruya kafasını sağ omuzuna bükerek boynuna borç olduklarını Allah eyvallah diyerek boyunlarına borç olduğunu bildirirler Dede dua eder, “Allah Muhammed Ali pirimiz hünkar Hacı Bektaşı veli ikrarınızda sabit kadim eyleye verdiğiniz ıkrardan dönmeyeler gerçeğe hü mümine ya Ali” deyince dardakiler secde ederler ve Dede nin iziniyle meydandan giderler içlerinden biri meydandaki seccadeyi  toplar dışarıya çırpar meydana hep beraber gelirler seccadenin dört köşesinden tutar ve şu duvayı okur.